Z głębokim smutkiem zawiadamiam,
że dnia 5 lipca 2026 roku zmarł
ŚP
por. Edward Ciupak ps. „Mały”.
Urodzony 14 grudnia 1928 r. w Wólce Ratajskiej.
W czasie okupacji niemieckiej, jako nastolatek, został zaangażowany
w działalność konspiracyjną przez ukrywającego się w jego rodzinnym domu oficera
przedwojennego wywiadu wojskowego. Początkowo pełnił funkcję łącznika.
W lutym 1944 r. wstąpił do Armii Krajowej, składając przysięgę przed
por. Bolesławem Usowem ps. „Konar”, podwładnym mjr. Franciszka Przysiężniaka
ps. „Ojciec Jan”, i przyjął pseudonim „Mały”.
Po wkroczeniu Armii Czerwonej na Lubelszczyznę kontynuował walkę
o niepodległość Polski. Wiosną 1945 r. dołączył do oddziału Narodowych Sił
Zbrojnych dowodzonego przez rtm. Tadeusza Lachowskiego ps. „Nałęcz”.
Następnie służył w oddziale Narodowego Zjednoczenia Wojskowego
kpt. Józefa Zadzierskiego ps. „Wołyniak”.
Brał udział w licznych akcjach i starciach z oddziałami UB, KBW, NKWD i MO.
W czerwcu 1946 r. został ciężko ranny podczas jednej z potyczek.
W listopadzie 1946 r. przeszedł pod komendę mjr. Hieronima Dekutowskiego
ps. „Zapora”. Służył w plutonie Michała Szeremieckiego ps. „Miś”.
Uczestniczył m.in. w walkach pod Zakąciem, Bełżycami i Hosznią Ordynacką.
Po ujawnieniu się w kwietniu 1947 r. został aresztowany przez
funkcjonariuszy Urzędu Bezpieczeństwa.
Po ciężkim śledztwie Wojskowy Sąd Rejonowy w Lublinie skazał go na 15 lat
więzienia.
Karę odbywał w zakładach karnych w Sieradzu, Strzelcach Opolskich
i Bytomiu.
Pracował tam w karnej kompanii górniczej kopalni „Dymitrow”.
Na wolność wyszedł w marcu 1954 r., po blisko siedmiu latach uwięzienia.
W 1962 r. został ponownie aresztowany. Powodem było udzielanie pomocy
ukrywającemu się żołnierzowi podziemia niepodległościowego Andrzejowi Kiszce
ps. „Dąb”, „Leszczyna”. Wyrokiem Sądu Wojewódzkiego w Lublinie został skazany
na pięć lat więzienia. Warunkowo zwolniono go w sierpniu 1965 r.
Po odzyskaniu wolności zamieszkał na Pomorzu Zachodnim. Założył rodzinę
i pracował zawodowo. Do końca życia pozostał aktywnym członkiem środowiska
kombatanckiego. Był wieloletnim członkiem Związku Żołnierzy Narodowych Sił
Zbrojnych Koło Pomorze Środkowe.
Od 2021 r. pełnił funkcję członka Rady Naczelnej Związku Żołnierzy
Narodowych Sił Zbrojnych.
Odznaczony Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski
oraz
innymi odznaczeniami
Niech odpoczywa w Pokoju Wiecznym!
Cześć Jego Pamięci!
Lech Parell
Szef Urzędu do Spraw Kombatantów
i Osób Represjonowanyc
