Po raz pierwszy obchodziliśmy Dzień Inwalidy Wojennego
12 kwietnia obchodzimy Dzień Inwalidy Wojennego. W przeddzień tej daty Urząd do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wraz ze Związkiem Inwalidów Wojennych, zorganizowali pierwsze obchody tego nowego święta państwowego, ustanowionego przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej w celu upamiętnienia osób, które w wyniku działań wojennych doznały trwałego uszczerbku na zdrowiu. To ważny wyraz pamięci i szacunku wobec tych, którzy ponieśli szczególną ofiarę w służbie Ojczyźnie.
Data nowego święta nawiązuje do wydarzeń z kwietnia 1919 roku, kiedy odbył się pierwszy Zjazd Zjednoczeniowy Związku Inwalidów Wojennych RP. Spotkanie to miało doniosłe znaczenie – zarówno organizacyjne, jak i symboliczne – integrując środowisko osób poszkodowanych w działaniach zbrojnych oraz inicjując działania na rzecz ich praw i godnego życia.
Centralne uroczystości odbyły się w Warszawie. W samo południe na Placu Marszałka Józefa Piłsudskiego miał miejsce uroczysty apel pamięci, połączony ze wspólną modlitwą oraz ceremonią złożenia wieńców i wiązanek kwiatów na płycie Grobu Nieznanego Żołnierza.
W wydarzeniu udział wzięli przedstawiciele władz państwowych, środowisk kombatanckich oraz Wojska Polskiego. Obecni byli m.in. Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych minister Lech Parell, Prezes Związku Inwalidów Wojennych RP Elżbieta Kazubska, gen. bryg. Damian Matysiak – zastępca dowódcy Garnizonu Warszawa, reprezentujący wicepremiera, ministra obrony narodowej oraz wiceminister Sebastian Gajewski – podsekretarz stanu w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.
Do uczestników uroczystości list skierował Prezes Rady Ministrów. W imieniu Premiera Donalda Tuska list odczytał minister Lech Parell – Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych i organizator uroczystości:
- Stajemy dziś razem wobec historii, wobec ofiary i wobec zobowiązania, które nie przemija. W tym roku po raz pierwszy obchodzimy nowe święto i chcemy, aby stało się ono nie tylko datą w kalendarzu, ale żywym zobowiązaniem. Zobowiązaniem do pamięci, do działania i do budowania państwa, które nie zapomina o tych, którzy zapłacili najwyższą cenę – pisał w przesłanym liście Premier Tusk.
Prezes Rady Ministrów zwrócił się również do członków Związku Inwalidów Wojennych, wyrażając szacunek dla ich pracy i zaangażowania:
- Dziś, po ponad stu latach, możemy śmiało powiedzieć, że działalność członków Związku tworzy jedną z najpiękniejszych kart w dziejach polskiego ruchu kombatanckiego. Jestem pełen uznania dla Państwa pracy, dla wytrwałości, dla cichego, codziennego świadectwa tego, czym jest wierność i godność. Dziękuję za nieustanne przypominanie, że opieka państwa nad inwalidami wojennymi musi być realna – nie deklaratywna, nie symboliczna, lecz konkretna i odczuwalna. […] Niech ten dzień będzie dla nas wszystkich wezwaniem: abyśmy byli wspólnotą, która pamięta i szanuje. Dziś i w przyszłości.
List od wicepremiera, Ministra Obrony Narodowej, Władysława Kosiniaka-Kamysza odczytał gen. Damian Matysiak:
- Proszę przyjąć podziękowania za odwagę oraz gotowość do poniesienia najwyższych kosztów w obronie Rzeczypospolitej. Wasze doświadczenia stanowią istotne świadectwo historii oraz przypomnienie o konsekwencjach walki o niepodległość i bezpieczeństwo. […] Ten trud oraz jego następstwa pozostają ważnym elementem naszej wspólnej pamięci i odpowiedzialności za Polskę – pisał wicepremier Władysław Kosiniak-Kamysz.
Głos w czasie uroczystości zabrała także prezes Związku Inwalidów Wojennych Elżbieta Kazubska, która wyraziła wdzięczność za ustanowienie nowego święta państwowego, które dotąd obchodzone było oddolnie przez członków Związku. Prezes przypomniała historię Związku oraz okoliczności jego powstania.
- Dzień Inwalidy Wojennego to szczególne święto również dla całego społeczeństwa, bo upamiętnai tych, którzy za swoją odwagę, patriotyzm i umiłowanie do Polski wolnej i niepodległej, zapłacili wysoką cenę. Na jej ołtarzu złożyli swoje zdrowie, gotowi byli oddać również życie. Inwalidzi wojenni to żywe obrazy wojny, malowane kulami wroga, wybuchami min, bomb, ładunków, z licznymi traumami, ciągnącymi się do ostatnich dni ich życia – mówiła Prezes.
Przypomniała również, że to właśnie inwalidzi wojenni pokazywali całymi sobą, że wojna to nie tylko pusty slogan, a historia to nie szereg dat w podręczniku, a konkretna twarz pełna blizn i ciało, które utraciło sprawność na resztę życia w imię wyznawanych wartości i dobra społecznego.
W czasie uroczystości przed Grobem Nieznanego Żołnierza wręczone zostały również Medale Pro Patria, przyznane przez Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych za szczególne zasługi w kultywowaniu pamięci o walce i niepodległość Ojczyzny. Medalami wyróżnieni zostali: Pan Jerzy Kozłowski, Pan Marian Król, Pani Teresa Kulig oraz Pan Stefan Ćmielewski.
Obchody Święta zwieńczyło spotkanie w Muzeum Wojska Polskiego, w czasie którego raz jeszcze przypomniano działalność Związku oraz historię inwalidztwa wojennego. Po prezentacji wręczone zostały statuetki ZIW, honorujące osoby, które wykazały się szczególnym zaangażowaniem w upamiętnienie ofiar wojny oraz przyczyniły się do utworzenia Dnia Inwalidy Wojennego. Spotkanie zakończył wyjątkowy koncert Reprezentacyjnego Zespołu Artystycznego Wojska Polskiego, któremu przysłuchiwali się przedstawiciele Związku i Kombatanci.
________
Pierwsze obchody Dnia Inwalidy Wojennego stanowią ważny krok w kierunku utrwalania pamięci o osobach, które na skutek wojny doświadczyły trwałych konsekwencji zdrowotnych. To także wyraz zobowiązania państwa do dalszego wspierania środowisk kombatanckich oraz osób represjonowanych. Święto to wpisuje się w działania na rzecz pielęgnowania pamięci historycznej oraz budowania wspólnoty opartej na szacunku dla tych, którzy swoją postawą i poświęceniem zapisali się w dziejach Polski.
Związek Inwalidów Wojennych jest kontynuatorem tradycji organizacji założonej w 1919 roku Związku Inwalidów Wojennych Rzeczypospolitej Polskiej. Jego dewizą są słowa: „Bóg, Honor, Ojczyzna”. To najstarsza polska organizacja kombatancka oraz jedna z trzech najdłużej działających ogólnokrajowych organizacji społecznych. Należy również do pięciu najstarszych na świecie organizacji zrzeszających weteranów wojen.
fot. Jakub Skoneczny / UdSKiOR
